Cảnh báo trách nhiệm của các tổ chức, doanh nghiệp, cơ sở lưu trú trên địa bàn tỉnh Phú Thọ trong quản lý người nước ngoài

Trước tình hình đó, Công an tỉnh Phú Thọ đã chủ động nắm tình hình, triển khai đồng bộ các biện pháp quản lý, phòng ngừa, phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, qua đó góp phần giữ vững an ninh, trật tự, tạo môi trường đầu tư an toàn, minh bạch và ổn định trên địa bàn.

Từ đầu năm đến nay, toàn tỉnh Phú Thọ đã đón hơn 120 nghìn lượt người nước ngoài đến địa phương; hiện có hơn 9 nghìn người nước ngoài đang cư trú, hoạt động, chủ yếu là công dân Trung Quốc, Hàn Quốc và Đài Loan (Trung Quốc). Phần lớn người nước ngoài chấp hành tốt các quy định của pháp luật, tham gia hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh, góp phần tạo việc làm, chuyển giao công nghệ và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

Bên cạnh những kết quả tích cực, công tác quản lý người nước ngoài vẫn tiềm ẩn những vấn đề cần quan tâm. Một số tổ chức, doanh nghiệp, cơ sở lưu trú và cá nhân chưa thực hiện đầy đủ trách nhiệm trong quản lý, khai báo tạm trú, mời, bảo lãnh hoặc sử dụng lao động nước ngoài. Những sơ hở trong quản lý có thể bị lợi dụng để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật, thậm chí phát sinh hoạt động liên quan đến tội phạm.

Qua công tác nắm tình hình, lực lượng Công an đã phát hiện vụ việc hàng chục người nước ngoài có dấu hiệu liên quan đến hoạt động tội phạm công nghệ cao xuyên quốc gia. Cơ quan điều tra đã khởi tố 4 bị can về tội “Tổ chức cho người khác ở lại Việt Nam trái phép”. Từ đầu năm đến nay, lực lượng chức năng đã xử phạt 84 vụ với 104 trường hợp vi phạm; trong đó có 39 trường hợp người nước ngoài vi phạm quy định về xuất nhập cảnh và 5 trường hợp bị trục xuất theo quy định.

Thực tế trên cho thấy, trách nhiệm quản lý người nước ngoài không chỉ thuộc về cơ quan chức năng mà còn gắn trực tiếp với các tổ chức, doanh nghiệp, cơ sở lưu trú và cá nhân có liên quan. Việc thiếu kiểm tra, xác minh giấy tờ, không thực hiện khai báo tạm trú hoặc cố tình cung cấp thông tin không chính xác có thể dẫn đến hậu quả pháp lý đối với chính tổ chức, cá nhân thực hiện.

Theo Điều 33 Luật Nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú của người nước ngoài tại Việt Nam, trước khi đồng ý cho người nước ngoài tạm trú, cơ sở lưu trú phải kiểm tra hộ chiếu, giấy tờ có giá trị đi lại quốc tế và thực hiện khai báo tạm trú theo quy định.

Nghị định số 282/2025/NĐ-CP của Chính phủ, có hiệu lực từ ngày 15/12/2025, quy định cụ thể mức xử phạt đối với nhiều hành vi vi phạm trong lĩnh vực xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh, cư trú và đi lại của người nước ngoài tại Việt Nam. Theo đó, hành vi không khai báo tạm trú đối với từ 1 đến 3 người nước ngoài có thể bị phạt từ 3 triệu đồng đến 5 triệu đồng; từ 4 đến 8 người bị phạt từ 10 triệu đồng đến 15 triệu đồng; từ 9 người trở lên bị phạt từ 15 triệu đồng đến 20 triệu đồng. Trường hợp tạo tài khoản bằng thông tin sai sự thật để khai báo tạm trú trên môi trường điện tử cũng bị xử phạt theo quy định.

Cơ sở lưu trú cho người nước ngoài tạm trú khi người nước ngoài cư trú không hợp pháp tại Việt Nam hoặc phát hiện dấu hiệu vi phạm pháp luật về nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú nhưng không thông báo cho cơ quan có thẩm quyền có thể bị phạt từ 20 triệu đồng đến 25 triệu đồng. Người nước ngoài sử dụng giấy tờ cư trú quá thời hạn có thể bị xử phạt từ 500.000 đồng đến 40 triệu đồng, tùy thời gian quá hạn; đồng thời, tùy tính chất, mức độ vi phạm, người nước ngoài còn có thể bị áp dụng hình thức xử phạt bổ sung là trục xuất. 

Đáng chú ý, hành vi sử dụng lao động là người nước ngoài, tổ chức chương trình du lịch hoặc cho người nước ngoài tạm trú khi biết người đó cư trú không hợp pháp, hoặc phát hiện dấu hiệu vi phạm mà không thông báo cho cơ quan có thẩm quyền, có thể bị phạt từ 20 triệu đồng đến 25 triệu đồng.

Công an tỉnh Phú Thọ khuyến cáo các doanh nghiệp, tổ chức, cơ sở lưu trú, chủ nhà cho thuê và cá nhân có liên quan cần nâng cao ý thức trách nhiệm, chủ động tìm hiểu và thực hiện đầy đủ các quy định về quản lý người nước ngoài. Khi tiếp nhận người nước ngoài, cần kiểm tra giấy tờ, mục đích nhập cảnh, thời hạn cư trú; thực hiện nghiêm quy định về mời, bảo lãnh, sử dụng lao động và khai báo tạm trú.

Các cơ sở lưu trú, chủ nhà cho thuê không được chủ quan, bỏ qua những dấu hiệu bất thường hoặc tạo điều kiện cho người nước ngoài cư trú trái pháp luật; không sử dụng thông tin sai sự thật để khai báo tạm trú, xác nhận hồ sơ hoặc hợp thức hóa việc nhập cảnh, cư trú, lao động trái quy định. Các tổ chức, cá nhân mời, bảo lãnh người nước ngoài không được cho mượn, thuê pháp nhân để bảo lãnh khống. Khi phát hiện người nước ngoài không có giấy tờ cư trú hợp lệ, cư trú không đúng quy định hoặc có dấu hiệu liên quan đến hoạt động vi phạm pháp luật, cần kịp thời thông báo cho cơ quan Công an để được hướng dẫn, xử lý.

Đối với người nước ngoài cư trú, làm việc tại Việt Nam, cần chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật Việt Nam; nhập cảnh và hoạt động đúng mục đích được cấp phép; thực hiện đầy đủ quy định về cư trú, không lưu trú quá thời hạn, không làm việc hoặc hoạt động trái phép.

Đối với mọi tổ chức, cá nhân, khi phát hiện các hành vi có dấu hiệu vi phạm pháp luật về xuất nhập cảnh hoặc nghi vấn lợi dụng hoạt động xuất nhập cảnh để thực hiện tội phạm, cần kịp thời thông báo cho cơ quan Công an hoặc cơ quan Quản lý xuất nhập cảnh để tiếp nhận, xác minh, xử lý theo quy định. Mọi hành vi vi phạm đều bị xử lý nghiêm; trường hợp đủ yếu tố cấu thành tội phạm sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định của pháp luật.

Trong bối cảnh Phú Thọ tiếp tục đẩy mạnh hội nhập quốc tế, thu hút đầu tư và phát triển công nghiệp công nghệ cao, việc quản lý chặt chẽ hoạt động xuất nhập cảnh có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong bảo đảm an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội và xây dựng môi trường đầu tư an toàn, minh bạch. Chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa, phát hiện và xử lý nghiêm mọi hành vi vi phạm sẽ góp phần bảo vệ thành quả phát triển kinh tế - xã hội, củng cố niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp, các nhà đầu tư và xây dựng hình ảnh Phú Thọ là điểm đến an toàn, ổn định, hấp dẫn trong tiến trình hội nhập quốc tế.