Chuyện nghề của những ”Chiến sĩ áo trắng” ở Trại tạm giam Công an thành phố Quảng Ninh

Khắc ghi lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Lương y như từ mẫu”, những cán bộ y tế Trại tạm giam luôn xác định phía trước mình không chỉ là một bệnh nhân, mà là một con người cần được chăm sóc, bảo vệ sức khỏe và trao cơ hội để thay đổi.

Tổ Y tế hiện có 08 cán bộ, đảm nhiệm khám, chữa bệnh và chăm sóc sức khỏe cho hơn 1.500 người bị tạm giữ, tạm giam và phạm nhân, trong đó có 41 người đang được điều trị tại bệnh xá. Ngay khi người bị tạm giữ, tạm giam, phạm nhân được đưa vào Trại, cán bộ y tế tiến hành kiểm tra sức khỏe, dấu vết thân thể, sàng lọc bệnh lý để có biện pháp chăm sóc phù hợp. Những trường hợp bệnh thông thường được cấp thuốc, điều trị; trường hợp vượt quá khả năng chuyên môn được đề xuất chuyển đến cơ sở y tế có đủ điều kiện. Phía sau những con số ấy là những câu chuyện ít được biết đến.

Hơn 10 năm gắn bó với Trại tạm giam, Thiếu tá, bác sĩ Bùi Đức Kiên, Bệnh xá trưởng, đã chăm sóc, điều trị cho hàng trăm người bị tạm giữ, tạm giam và phạm nhân. Với anh, nguyên tắc nghề nghiệp luôn giản dị: “Đã là y, bác sĩ thì nhiệm vụ quan trọng nhất là cứu người, không cần phân biệt người đó là ai.” Theo bác sĩ Kiên, những người đang chấp hành hình phạt hoặc chịu sự quản lý của pháp luật đã có pháp luật xử lý. Khi đến với cán bộ y tế, họ là bệnh nhân và cần được chăm sóc bằng trách nhiệm, chuyên môn và tinh thần “lương y như từ mẫu”.

Trong Trại có những người từng sử dụng ma túy, mắc HIV, lao phổi và nhiều bệnh lý khác. Có người sức khỏe suy giảm, tinh thần khủng hoảng; có người mặc cảm, tuyệt vọng, không muốn uống thuốc; thậm chí có trường hợp kích động, chống đối, đe dọa cán bộ y tế.

Nếu ở bệnh viện, bệnh nhân thường chủ động phối hợp điều trị thì tại Trại tạm giam, việc chữa bệnh nhiều khi phải bắt đầu bằng việc động viên để người bệnh hiểu, hợp tác và kiên trì điều trị. Có trường hợp cán bộ y tế phải kiên trì nhiều ngày, vừa theo dõi sức khỏe, vừa tìm hiểu tâm lý để thuyết phục người bệnh uống thuốc. Một lời động viên đúng lúc, một lần kiên nhẫn giải thích hay sự có mặt kịp thời khi người bệnh tuyệt vọng đôi khi có giá trị không kém một liều thuốc.

Trong những năm công tác, có một trường hợp khiến Thiếu tá, Bác sĩ Bùi Đức Kiên luôn nhớ mãi, đó là phạm nhân N.T.T (sinh năm 1969 ở phường Cẩm Phả), mắc bệnh ung thư gan và đã trải qua phẫu thuật cắt 2 phần 3 lá gan. Thể trạng suy yếu, bệnh tật kéo dài khiến quá trình điều trị gặp không ít khó khăn. Với người thầy thuốc trong môi trường đặc thù của Trại tạm giam, chăm sóc 01 bệnh nhân như vậy không chỉ là theo dõi các chỉ số sức khỏe, thực hiện điều trị theo phác đồ, mà còn là hành trình kiên trì động viên, sẻ chia để phạm nhân có thêm nghị lực vượt qua những ngày tháng đau đớn. Bằng sự tận tâm, trách nhiệm và tình cảm của người thầy thuốc, Thiếu tá, Bác sĩ Bùi Đức Kiên cùng đồng đội luôn nỗ lực chăm sóc, theo dõi sát tình trạng bệnh, góp phần giúp phạm nhân yên tâm điều trị, cảm nhận được sự nhân văn và trách nhiệm của người chiến sĩ Công an nhân dân ngay cả trong những thời khắc khó khăn nhất.

Còn với cán bộ y tế, Thượng uý Phạm Thị Hoài đã gần chục năm gắn bó với công việc này. Đồng chí từng tiếp xúc với những bệnh nhân mắc bệnh truyền nhiễm, có người lở loét toàn thân, có người tâm lý bất ổn, chống đối hoặc đe dọa cán bộ. Có những đêm trực phải thức trắng vì cùng lúc xuất hiện nhiều trường hợp cấp cứu.

Trung tá Nguyễn Quang Huy, Đội trưởng Đội Quản giáo Trại tạm giam Công an thành phố Quảng Ninh cho biết, người bị tạm giữ, tạm giam thường có diễn biến tâm lý phức tạp, nhất là những trường hợp có bệnh lý. Vì vậy, cán bộ y tế phải kịp thời chăm sóc sức khỏe, đồng thời chia sẻ, động viên để họ ổn định tư tưởng, chấp hành quy định, nhận thức sai lầm và hướng tới cuộc sống có ích.

Điều đáng quý nhất không chỉ là một bệnh nhân khỏe lại, mà là sự thay đổi trong chính con người ấy: từ chống đối đến hợp tác, từ tuyệt vọng đến hy vọng, từ mặc cảm đến quyết tâm cải tạo. Người thầy thuốc trong trại tạm giam giúp người lầm lỗi có đủ sức khỏe, niềm tin và nghị lực để đối diện với sai lầm, chấp hành pháp luật và hướng tới ngày trở về.

Nếu người chiến sĩ trên trận tuyến đấu tranh phòng, chống tội phạm bảo vệ cuộc sống bình yên bằng bản lĩnh và sự kiên quyết, thì những chiến sĩ áo trắng phía sau cánh cửa sắt lại bảo vệ sự sống bằng chuyên môn, y đức và lòng nhân ái. Với người cán bộ y tế Trại tạm giam, niềm vui đôi khi chỉ là nhìn thấy 01 bệnh nhân yên tâm điều trị, một người đang cải tạo ổn định tư tưởng. Phía sau những cánh cửa sắt Trại tạm giam, những người thầy thuốc đặc biệt ấy vẫn lặng thầm với công việc của mình: "Chữa bệnh bằng y đức, cảm hóa bằng tình người, góp phần đưa những mảnh đời từng lầm lỗi trở về với gia đình và cộng đồng".