Hải Phòng: Khi người dân chung sức, đồng lòng giữ vững bình yên từ cơ sở

Từ tự nguyện thành sức mạnh cộng đồng

Xây dựng từ thời Lý, thế kỷ XI, đền Đươi ở xã Yết Kiêu là Di tích lịch sử và kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia, nơi thờ Nguyên phi Hoàng Thái hậu Ỷ Lan. Những ngày này, Tổ bảo vệ an ninh, trật tự đền Đươi đang khẩn trương kiểm tra, rà soát các phương án bảo đảm an ninh, trật tự, chuẩn bị cho lễ hội diễn ra từ ngày 3 - 5/9 (tức từ 22 - 24/7 âm lịch).

Được thành lập từ giữa năm 2022, 6 thành viên Tổ bảo vệ an ninh, trật tự đền Đươi đều là người dân địa phương. Không có chế độ trực cố định, không hưởng phụ cấp, các thành viên tham gia hoàn toàn tự nguyện, chủ động sắp xếp công việc, phân công nhau tuần tra, nắm tình hình, nhất là vào ban đêm và những thời điểm di tích tập trung đông người.

Ông Nguyễn Văn Yêm, Tổ trưởng Tổ bảo vệ an ninh, trật tự đền Đươi chia sẻ: “Đây là di tích của quê hương nên chúng tôi xác định mỗi người đều có trách nhiệm góp sức gìn giữ. Khi phát hiện vấn đề bất thường, anh em trong tổ sẽ trao đổi, phối hợp với nhau và thông tin cho lực lượng Công an để kịp thời xử lý".

Từ khi thành lập đến nay, tổ đã tổ chức 255 lượt tuần tra, đồng thời duy trì hệ thống camera an ninh, chủ động phát hiện, ngăn ngừa những nguy cơ có thể ảnh hưởng đến an ninh, trật tự tại khu vực di tích. Không chỉ có các thành viên tổ bảo vệ an ninh, trật tự, người dân sinh sống xung quanh cũng trở thành những “tai mắt” hỗ trợ lực lượng chức năng. Khi phát hiện dấu hiệu bất thường, người dân chủ động thông tin cho tổ hoặc Công an để kiểm tra, xử lý.

Theo Trung tá Nguyễn Thiện Dương, cán bộ Công an xã Yết Kiêu phụ trách địa bàn, các thành viên trong tổ đều sinh sống tại địa phương nên am hiểu địa bàn, nắm chắc những vấn đề phát sinh. Hoạt động của tổ hỗ trợ tích cực lực lượng Công an trong nắm tình hình, tuần tra, phòng ngừa vi phạm, nhất là trong thời gian diễn ra lễ hội.

“Từ nguy cơ trộm cắp, sử dụng trái phép chất ma túy đến những vấn đề liên quan phòng cháy, chữa cháy, thông tin từ người dân và hoạt động tuần tra của tổ tự quản giúp lực lượng Công an chủ động phòng ngừa, xử lý ngay từ cơ sở. Với hiệu quả thiết thực, mô hình được công nhận là mô hình tự phòng, tự quản, tự bảo vệ về an ninh, trật tự tiêu biểu và được Bộ Công an tặng bằng khen” - Trung tá Dương cho biết.

Tinh thần tự nguyện, tự quản còn được thể hiện rõ tại xã Nguyễn Lương Bằng với mô hình “Đội tự quản phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ” - một trong 21 mô hình tiêu biểu cả nước được Bộ Công an khen thưởng. Gần 250 hộ dân đã tham gia mô hình, tự nguyện đóng góp thời gian, công sức và tiền của để mua sắm phương tiện, thiết bị phục vụ công tác phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ. Cùng với đội tự quản, 14/14 thôn của xã duy trì mô hình “Tổ liên gia an toàn về phòng cháy, chữa cháy” và các điểm chữa cháy công cộng.

Từ chỗ phòng cháy, chữa cháy được xem là nhiệm vụ của lực lượng chuyên nghiệp, nay mỗi gia đình, mỗi tổ liên gia ở xã Nguyễn Lương Bằng trở thành một điểm chủ động phòng ngừa, sẵn sàng hỗ trợ nhau khi có sự cố. “Chúng tôi xác định phòng cháy là chính nên các thành viên trong tổ thường xuyên nhắc nhở người dân chủ động kiểm tra hệ thống điện, nguồn lửa, nguồn nhiệt; đồng thời trang bị và sử dụng thành thạo các phương tiện chữa cháy tại chỗ. Khi có tình huống xảy ra, mọi người sẽ nhanh chóng thông tin, phối hợp xử lý ngay từ ban đầu, hạn chế thấp nhất thiệt hại”, ông Nguyễn Viết Chung, Tổ trưởng Đội tự quản phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ cho biết. Hiệu quả của cách làm này được thể hiện bằng kết quả trong 7 tháng năm 2026, trên địa bàn xã không xảy ra vụ cháy gây hậu quả nghiêm trọng.

Xây thế trận an ninh từ những “tai mắt” cơ sở

Tại nhiều địa phương ở Hải Phòng, các mô hình tự quản đang trở thành một phần quan trọng trong phong trào “Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc”. Theo Công an thành phố, các địa phương đang duy trì 15 mô hình với 437 điểm mô hình, đồng thời nhân rộng thêm 30 điểm tại những địa bàn, tuyến, lĩnh vực trọng điểm, phức tạp về an ninh, trật tự. Các mô hình được xây dựng đa dạng, phù hợp với đặc điểm từng địa bàn như “Camera an ninh bảo đảm an ninh, trật tự” tại phường Lê Thanh Nghị; “Liên kết bảo đảm an ninh, trật tự giữa Công an xã với Tổ hòa giải cơ sở” ở xã Nam Thanh Miện; “Nhà trọ tự quản về an ninh, trật tự” tại phường Việt Hòa… Đáng chú ý, mô hình “Liên kết bảo đảm an ninh, trật tự tại các chi nhánh ngân hàng, phòng giao dịch, cơ sở kinh doanh vàng bạc đá quý” trên địa bàn phường Gia Viên được Ban Chỉ đạo 799 thành phố biểu dương và thông báo nhân rộng tới các xã, phường, đặc khu.

Hiệu quả của các mô hình còn được thể hiện rõ qua những con số cụ thể. Trong 6 tháng đầu năm 2026, lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở đã cung cấp cho Công an cấp xã 803 tin báo liên quan an ninh, trật tự, giúp giải quyết 480 vụ việc; tham gia 18.091 lượt tuần tra, phát hiện, giải quyết 142 vụ việc; hỗ trợ 45 vụ việc liên quan phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ; vận động, giáo dục 7.247 lượt người có hành vi vi phạm pháp luật. Người dân cũng cung cấp 247 tin báo có giá trị, góp phần hỗ trợ lực lượng chức năng phòng ngừa, đấu tranh với các hành vi vi phạm. Đến nay, thành phố có 1.723 tổ bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở với 9.581 thành viên hoạt động tại 114 xã, phường, đặc khu. Đây là lực lượng trực tiếp sống, làm việc tại cộng đồng, am hiểu địa bàn, góp phần mở rộng “tai mắt” của lực lượng chức năng, kịp thời phát hiện và phối hợp giải quyết các vấn đề phát sinh từ cơ sở.

Thực tiễn cho thấy, giữ gìn bình yên hôm nay không chỉ là nhiệm vụ của lực lượng Công an. Khi người dân chủ động tham gia, mỗi khu dân cư, mỗi di tích, nhà trọ, cơ sở kinh doanh hay mỗi gia đình đều có thể trở thành một điểm tự phòng, tự quản, tự bảo vệ. Từ những cuộc tuần tra tự nguyện tại đền Đươi, những tổ liên gia sẵn sàng ứng phó với sự cố cháy, đến những tin báo có giá trị được người dân chủ động cung cấp, sức mạnh bảo đảm an ninh, trật tự đang được hình thành từ chính cộng đồng. Sự đồng thuận, tự giác và trách nhiệm ấy không chỉ giúp lực lượng Công an nắm chắc địa bàn, xử lý kịp thời những vấn đề phát sinh mà còn tạo nền tảng vững chắc để xây dựng thế trận an ninh nhân dân, giữ bình yên cuộc sống ngay từ cơ sở.